Zombi se krece Evropom

ZOMBI SE KRECE EVROPOM - Kako centralne banke i banke agiraju kao falsifikatori bilanci i statistika

Artur P. Schmidt

Scenario finansijskog armagedona nije tako daleko udaljen kako mnogi ucesnici u trzisnim tokovima vjeruju. Ubrzavanje propasti US ekonomije se sprovodi brze, nego sto je moguce manipulisati statistike. Lazi su u medjuvremenu toliko eklatantne da se stopa inflacije preko noci svela na nulu.

Kako se smanjivanje proglasava rastom

Statisticki podaci o US bruto socijalnom produktu sa godisnjim rastom od 3.3% za drugi kvartal 2008 su bili remek djelo iluzionizma. Nominalni rast bruto socijalnog produkta od 4.6% prociscen je sa samo 1.3% inflacijske stope kroz takozvani deflator bruto socijalnog produkta. Posto je inflacija lezala iznad 5%, rezultat je zapravo trebao biti smanjivanje privrede za najmanje 0.4%

Rjesenje: Bureau of Economic Analysis americkog ministarstva trgovine je obezvrjedjivanje novca proglasio za rast. Ekonomski novum, prilikom cijeg izvodjenja smo mogli samo zaprepasteno trljati oci, jer su takodje preciscene potrosacke cijene (CPI) u drugom kvartalu porasle za 4.4%, a producentske cijene (PPI) za cak 7.6% u poredjenju sa prethodnom godinom. Jula 2008 je CPI porastao za 5.6% na nivo nezabiljezen vec 17 godina, dok je PPI porastao za 9.8% na nivo nezabiljezen u posljednjih 27 godina. Cijene importa su dostigle rekordnu visinu od pocetka mjerenja i porasle su za 22%, okolnost koja je natjerala americku centralnu banku da jasno reducira povecavanje kolicine novca u avgustu 2008 i time zapocne deflacioniranje berzanskih kurseva.

Kome jos treba M3?

Vec godinama unazad se kolicina novca M3 vise ne objavljuje, da bi stanovnistvo sto teze shvatilo cinjenje americke centralne banke (Federal Reserve). Takozvani eksportni bum se u medjuvremenu srusio kao kula od karata. Oficijelni bruto socijalni produkt od otprilike 14.000 milijardi dolara i cija cetvrtina se sastoji od knjigovodstvenih trikova, implodira sve brze.

Umjesto da se otvoreno govori o depresiji, govori se o recesiji koja moze biti prevazidjena vec na kraju 2009. Cak je i deflacija dobrodosao poklon za manipulaciju, koju centralni bankari sprovode u knjigovodstvenim trikovima. Matematicki trik: sto su manja inflatorna ocekivanja, koja se ugradjuju, to je bruto socijalni produkt veci. Ali vjerovatno samo za onoga, ko vjeruje u statistike, koje je sam izmislio.

Knjigovodstveni trikovi

Iako svjetski bankarski sistem podsjeca na mrtvacnicu, banke su odjednom u stanju da prikazu dobitke. Trik: americki "Financial Accounting Standards Board" je donio odluku da banke svoje toksicne papire ne prikazuju po trzisnoj cijeni, koja se kod toksicnih papira ionako ne moze odrediti i kod mnogih prakticno ni ne postoji, vec ih bilansiraju po sopstvenoj procjeni. Sa tim se potreba za otpisivanjem drasticno smanjuje, sto ne samo da vodi do manjih gubitaka, vec iznenada cak i do velikog dobitka od 1.7 milijardi dolara (kao u slucaju Goldman Sachsa).

Ali ni to nije dosta.

Da bi se dobitak jos vise "napimpovao" obavila se "transformacija" (u slucaju Goldman Sachsa) iz "investment bank" u normalnu poslovnu banku, cime se poslovni kvartal sa perioda decembar/februar pomjerio na januar/mart. Ovo ne bi bilo lose da se nije u decembru sakrio gubitak od milijarde dolara. Postaje sve jasnije da fleksibilnija pravila predstavljaju tesku gresku jer bilance gube bilo kakvu izrazajnu snagu.

Sa pijacnim trikovima u stilu Goldman Sachsa se nece moci uspostaviti uruseno povjerenje u bankarski sektor. Da podaci o dobitku postoje samo u knjigovodstvenim trikovima, pokazuje se takodje u pogorsanju realne privrede u USA. Upravo su manipulacije u bilancama bile uzrok krize. I tako se ponovo u bankarskim bilancama pojavljuju mnogi krajnje upitni vrijednosni papiri.

Rizik "Deutsche Bank"

Svi njemacki finansijski instituti uzeti zajedno posjeduju jedva 300 milijardi eura sopstvenog kapitala pri bilancijskoj sumi od 8.000 milijardi eura. To odgovara prosjecnoj kvoti sopstvenog kapitala od manje nego 4%. Ovi brojevi su zastrasujuci, jer je dovoljno da se dese korekcije vrijednosti u samo 4% svih aktivnih papira pa da sopstveni kapital svih finansijskih instituta u Saveznoj Republici Njemackoj nestane. Ukoliko polazimo od realisticnih procjena za korekcije vrijednosti od 20%, savezna vlada bi morala da investira 1.600 milijardi eura da spase sve banke.

Sto se tice privatnih banaka u Njemackoj, vlada je usla kod djelomicno nacionalizovane Commerzbank sa 18 milijardi i kod Hypo Real Estate sa 92 milijarde eura za toksicne papire. Potpuno prezaduzena Deutsche Bank, sa sopstvenim kapitalom od samo 35 milijardi eura i kvotom od manje od 2% je glavni profiter novih bilansnih pravila. Kratko prije otkrovenja da banci treba drzavna pomoc doslo je do "bank rallyeja" kroz nove dobitke.

Ali problemi se sa ovim nisu rasplinuli. U bilansnim listama se i dalje nalaze sumnjivi vrijednosni papiri od otprilike 90 milijardi eura, koji nisu vrijednovani po trzisnim cijenama, vec po cijenama na Mjesecu. Jos upecatljiviji je vanbilansni volumen derivata ovog finansijskog primusa. On je 19 puta veci nego njemacki bruto socijalni produkt. I sa tim je Deutsche Bank postala (bas kao i UBS za Svajcarsku) neproracunljivi rizik za Saveznu Republiku Njemacku.

Zombi banke

Bilansiranje zapravo nije problem vec nacin, na koji su se manipulisale trzisne cijene i nadimale bilanse. nesuzdrzano obogacivanje sa cekovima bez pokrica je dovelo do sve visih procjena vrijednosti i zombi banaka (kao Lehman Brothers). Sada, kada su procjene vrijednosti pale ispod svih nivoa, odjednom ne bi trebali vise da procjenjujemo ove banke na fer nacin. Dobici i bonusi se rado preuzimaju, ali gubici se socijalizuju.

Ocigledno niko u bankarskom svijetu ne zeli da prizna da prividni privredni rast USA 2003/2007 zapravo nije bio nista drugo nego obicna pjena od sapunice, koja je bazirala na iluzornim dobicima. Sada banke pocinju da rasporedjuju gubitke na buduce periode. I takozvane bad banks sluze zapravo samo falsifikovanju bilansi. Ukoliko se toksicni papiri precjene, prebacuje se rjesenje problema ili moguci bankrot u buducnost, po principu da se sa ovom mjerom dobija vrijeme za izbjegavanje kolapsa.

Ovo posebno vazi za pokrajinske banke gdje se nalaze toksicni papiri u vrijednosti od 500 milijardi eura. Ukoliko sada treba da spasavamo sve sto se ne moze spasiti, odbacujemo centralni princip trzisne ekonomije, po kojem je baza cjelokupne ekonomske aktivnosti privatni posjed sa licnom odgovornoscu. Ostaje samo jedno rjesenje - veliki broj banaka u Evropi ce morati bankrotirati, ukoliko ne zelimo novu avet u Evropi - zombija!

http://www.heise.de/tp/r4/artikel/30/30165/1.html